Taniej i bezpieczniej energetycznie

Trwają formalności poprzedzające rozpoczęcie budowy Zakładu Odzysku Energii w Kraśniku. Po ich zakończeniu czeka nas kilkuletnia budowa. Gdyby ZOE funkcjonował już teraz, Kraśnik miałby zapewnione większe bezpieczeństwo energetyczne, gospodarka odpadowa działałaby jeszcze sprawniej, a powietrze byłoby czystsze.

Węglowe wyzwania – ceny i dostępność

Obecnie ciepło dla Kraśnika powstaje w należącej do Veolii Wschód ciepłowni. Zakład zużywa około 15 tys. ton węgla w ciągu roku. Sytuacja na wschodzie, w tym przede wszystkim wojna w Ukrainie, sprawiła, że wszystkie spółki energetyczne ponoszą dziś wysokie koszty związane z produkcją ciepła systemowego i energii elektrycznej, co ostatecznie przekłada się na wyższe ceny dla klientów.

Obecny wzrost cen ciepła systemowego wynika przede wszystkim z wyższych kosztów zakupu paliw. Wyzwaniem jest też zapewnienie stabilności ich dostaw, co nierzadko wiąże się z koniecznością poszukiwania zagranicznych partnerów, którzy niestety oferują produkt droższy niż polscy producenci.

Dziś średnie ceny węgla na rynkach światowych są wyższe w porównaniu do ubiegłego roku o prawie 300 proc. Należy zwrócić również uwagę na rosnące koszty praw do emisji CO2. W porównaniu do 2021 roku cena jednostkowego prawa do emisji CO2 wzrosła o ponad 100 proc.

ZOE będzie wykorzystywał do produkcji ciepła, pozostałe po selekcji odpadów komunalnych produkowanych przez mieszkańców, odpady wysokokaloryczne – tak zwany pre-RDF. Zgodnie z surowymi normami ochrony środowiska do 23 tys. ton odpadów zostanie zamienione w instalacji w ciepło i prąd. Paliwo jest dostępne na miejscu.

Ciepłownia w Kraśniku, po oddaniu ZOE, będzie spalać o 6 tys. ton mniej węgla, co wpłynie na polepszenie jakości powietrza. Emisje będą porównywalne do tych, które wytwarzają instalacje spalające gaz.

Ciepło z odpadów tańsze

Dziś ceny ciepła wytwarzanego z węgla i gazu, ze względu na koszty zakupu i dostępność tych paliw, poszybowały w górę. Dane za cały 2022 rok zapewne oddadzą obraz rynku. Warto jednak spojrzeć na poprzednie lata, gdy sytuacja nie była jeszcze tak dramatyczna dla węgla i gazu.

W wydanym w lutym 2022 roku raporcie Urzędu Regulacji Energetyki „Energetyka cieplna w liczbach – 2020” znajduje się porównanie cen ciepła wytworzonego z różnych rodzajów paliw. GJ ciepła z węgla kamiennego kosztował wtedy 43,33 zł, z gazu ziemnego wysokometanowego – 53,64 zł, z gazu ziemnego zaazotowanego – 46,06 zł, zaś z odpadów tylko – 37,71 zł. Przy obecnym wzroście cen za surowce kopalne ta różnica nieustannie rośnie.

Mniej kosztowna gospodarka odpadami

W ostatnich kilku latach koszty zagospodarowania tony zmieszanych odpadów komunalnych podwoiły się. Jest to spowodowane wyższymi kosztami zbiórki selektywnej, wzrostem cen energii i pracy, ale przede wszystkim wzrostem cen zagospodarowania frakcji pre-RDF, która – zgodnie z przepisami prawa - nie może być składowana. Oczywiście wyższe koszty zagospodarowania odpadów przełożyły się na ceny ich odbioru, które ponoszą mieszkańcy i gmina. Tylko w 2021 roku Kraśnik musiał dofinansować gospodarkę odpadową sumą 5 mln zł. 

Kraśnicki ZOE będzie wykorzystywał do produkcji ciepła pre-RDF, czyli to, co zostaje po segregacji odpadów i odzyskaniu surowców wtórnych. Daje to szansę na skuteczne rozwiązanie problemu zagospodarowania tej frakcji i obniżenie kosztów gospodarki odpadowej. Odczują to również mieszkańcy.

***

ZOE w Kraśniku jest receptą na wiele problemów – pomoże obniżyć koszty gospodarki odpadami, poprawi bezpieczeństwo energetyczne – uniezależnimy się od dostaw i rosnących cen węgla. Będzie też czyściej – nowoczesna instalacja zasadniczo wpłynie na ograniczenie emisji do atmosfery, takich jakie powstają przy  produkcji energii z węgla i przyczyni się do poprawy jakości powietrza.