Tegoroczne ceny malin bada UOKiK

Sezon zbiorów malin letnich dobiegł końca, a rozpoczyna się czas zbiorów odmian jesiennych. Niestety nasi plantatorzy letnich odmian nie są zadowoleni z tegorocznej sytuacji na rynku malin, a szczególnie ze spadających cen. Taka sytuacja nie miała miejsca od lat.

Dodatkowo nietypowa, ciepła zima i wiosenne przymrozki wpłynęły na tegoroczne plonowanie malin.

- W tym roku moje plony były niższe o około 35% - mówi pan Zbigniew, plantator z gminy Urzędów – i niestety to nie moje zaniedbania były tego przyczyną ale pogoda. Zima której tak naprawdę nie było oraz mroźna wiosna spowodowały że około 40 procent plantacji mi przemarzło. To już drugi rok z rzędu, gdzie po zimie letnia malina bardzo słabo owocuje. Do tego dochodzi jeszcze słaba cena na skupach – dodaje.

Rolnicy są oburzeni tegorocznym sezonem, bo zwykle pierwotna, wyjściowa cena skupu malin była niższa, a później w trakcie sezonu rosła, czasem mocniej, czasem słabiej ale generalnie trend był zwyżkowy. Zaczęło się nieźle bo początkowo ceny w najniższej klasie kształtowały się na poziomie 8,80- 9,00 zł, w klasie pierwszej kosztowały od 10,00 do 11,00 zł i w klasie ekstra od 12,00 do 13,00 zł/kg. Trwał delikatny trend wzrostowy. Jeśli chodzi o maksimum w punktach skupu to nasi rozmówcy podają kwotę 13,50 zł/kg. Chociaż, jak na realia tego sezonu, stawki nie były przysłowiowym „szczytem marzeń”, ale wzrosty dawały nadzieję na sezon lepszy od poprzedniego.

Niestety po około tygodniu od rozpoczęcia zbiorów nastąpił gwałtowny zjazd cenowy. W przeciągu tygodnia ceny zjechały do poziomu 6-6,50 za tzw”przemysł” i 7,50-8,50 za pierwszą klasę. Podmioty skupujące przytaczały argumenty, że rynek jest zawalony krajowymi malinami, a to że odmiana Glen już nie nadaje się do mrożenia.

Związek Sadowników natomiast wskazywał, że: „Spadki cen malin w skupie nie są uzasadnione sytuacją rynkową. To, co się dzieje w ostatnich dniach, nie jest efektem braku zapotrzebowania na przetwory na rynku światowym i europejskim, tylko budowanym od lat chorym systemem skupu i przerobu. W żadnym kraju spośród wymienianych przez zdesperowanych sadowników  (Ukraina, Mołdawia, Serbia) nie było w tym sezonie rekordowych zbiorów, które mogłyby zakłócić normalność w sektorze. Co prawda jest i był import z Ukrainy, prawdopodobnie też przez Mołdawię, ale był on stosunkowo niewielki w porównaniu z 2022 i 2023 rokiem”

W tym rozgrzewającym powiat kraśnicki temacie nie pozostali bierni wicewojewoda lubelski Andrzej Maj i europoseł Krzysztof Hetman, którzy złożyli zawiadomienie do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumenta o możliwości zawiązania zmowy cenowej z prośbą o zbadanie sytuacji na rynku owoców miękkich.

- Tegoroczna sytuacja na rynku owoców miękkich w naszym kraju była bardzo dziwna i niepokojąca, bo podmioty skupujące nie miały żadnej przesłanki aby tak drastycznie obniżyć ceny. W przypadku maliny przemysłowej było to kilkadziesiąt procent i trudno jest znaleźć racjonalne uzasadnienie takich spadków – mówi wicewojewoda Andrzej Maj – Tym bardziej że ceny w sąsiednich państwach były wyższe niż u nas i to już daje wiele do myślenia. Dodatkowo przy rozdrobnieniu rolnictwa i braku zorganizowania duże podmioty skupujące mogły wykorzystać swoją pozycję. Nasunęły się podejrzenia, że w grę może wchodzić zmowa cenowa i wystąpiliśmy z Krzysztofem Hetmanem o zbadanie tej sprawy. Zresztą nie tylko my ale też i nowy minister rolnictwa Stefan Krajewski, tuż po objęciu urzędu zainteresował się tym problemem i również skierował wniosek do UOKiK. Po to instytucje państwowe aby badały takie sytuację. Niech wejdą tam urzędnicy i skontrolują ich działania.

Zmowa cenowa to nieformalne i przede wszystkim nielegalne porozumienie pomiędzy przedsiębiorstwami, które polega na wspólnym ustalaniu cen i innych warunków sprzedaży lub zakupu aby uniknąć konkurencji. Prezes UOKiK może nałożyć na przedsiębiorcę, w drodze decyzji, karę pieniężną w wysokości nie większej niż 10% obrotu osiągniętego w roku obrotowym poprzedzającym rok nałożenia kary.

Jak na razie nie mamy informacji kiedy zakończy się postępowanie Urzędu Ochrony Konsumenta i Konkurencji w tej sprawie. Oczywiście po zakończeniu działań będzie informować czytelników o jego efektach.