Uczniowie przygnieceni ciężarem szkolnych plecaków

Tak jak zapowiadaliśmy, w kwietniu tego roku pracownicy kraśnickiej Powiatowej Stacji Sanitaro-Epidemiologicznej przeprowadzili w wybranych szkołach na terenie powiatu kraśnickiego ocenę ciężaru szkolnych plecaków. Niestety, w odniesieniu do podobnych badań wykonanych dwa lata temu, niewiele się w tym temacie zmieniło. Ponad połowa uczniów podstawówek nosi zbyt ciężkie plecaki – tornistry.

- Badaniem zostało objętych 431 uczniów klas I – VII szkół podstawowych. Z uzyskanych danych wynika, że nadmiernie obciążone tornistry nosi aż 51% uczniów szkół podstawowych. Obecnie problem nadmiernego obciążenia tornistrów bardziej widoczny jest w klasach IV – VII (wcześniej dotyczyło to najmłodszych klas podstawówek dod.red.). Aż 55% uczniów klas IV – VII nosi plecaki przekraczające 10% masy ciała. Natomiast 17% uczniów nosi plecaki przekraczające 15% masy ciała. Największy problem nadmiernego obciążenia tornistrów stwierdzono w klasach IV, gdzie odnotowano, że 83% uczniów nosi plecaki przekraczające 10% masy ciała, a 38% uczniów przekraczające 15% masy ciała – wylicza Ewa Stylińska, kierownik Sekcji Higieny Dzieci i Młodzieży z kraśnickiej PSSE.

Wyniki pomiarów ciężaru tornistrów wraz z ich zawartością w poszczególnych grupach wiekowych przedstawiały się następująco: w klasach I od 1,5 kg do 4,6 kg, w klasach II od 1,4 kg do 5,0 kg, w klasach III wynosiła się od 1,6 kg do 5,4 kg,, w klasach IV wynosiła od 2,9 kg do 7,8 kg, w klasach V wynosiła od 1,3 kg do 9,2 kg, w klasach VI wynosiła od 1,8 kg do 6,4 kg, w klasach VII wynosiła od 3,6 kg do 7,4 kg.

- Najcięższy plecak ważył 9,2 kg i należał do chłopca z V klasy. Tornister uczennicy klasy czwartej osiągnął wagę 7,8 kg, co stanowiło aż 32 % masy jej ciała. Na przekroczenie dopuszczalnej wagi tornistrów lub plecaków ma wpływ: obciążenie podręcznikami, zeszytami i przyborami szkolnymi, noszenie dodatkowych słowników i książek, noszenie rzeczy niezwiązanych bezpośrednio z programem nauczania, takich jak: pamiętniki, albumy, butelki z napojami, nieodpowiedni materiał, z jakiego został wykonany tornister lub plecak, niewystarczający nadzór rodziców i opiekunów oraz nauczycieli nad zawartością tornistrów, trudności w pozostawianiu części podręczników i przyborów na terenie szkoły w związku z koniecznością odrobienia pracy domowej – informuje Karol Rychlewski, kierownik Sekcji Oświaty Zdrowotnej i Promocji Zdrowia z kraśnickiego Sanepidu.

Jak przypominają specjaliści, ciężki tornister może powodować nasilenie bólu pleców, zmniejszenie pojemności płuc, sprzyjać kształtowaniu nieprawidłowej statyki ciała i w efekcie prowadzić do skrzywienia kręgosłupa. Duże ciężary noszone przez dzieci wpływają negatywnie na stawy biodrowe, kolana i stopy. Skutki wad postawy, które dziecko nabyło w dzieciństwie ujawniają się najczęściej dopiero w wieku dojrzałym zwyrodnieniami kręgosłupa, nieprawidłowościami w funkcjonowaniu narządów wewnętrznych oraz bólami kończyn.

- Zwracamy uwagę na to, by dokonywać właściwego wyboru tornistra lub plecaka szkolnego, a także kontrolować sposób jego zapakowania. Waga tornistra nie powinna przekraczać 10 do 15% masy ciała ucznia. Tornister powinien posiadać usztywnioną ściankę przylegającą do pleców, a jego ciężar powinien być rozłożony równomiernie. Cięższe rzeczy powinny być umieszczone na dnie, a lżejsze wyżej. Tornister powinien mieć równe, szerokie szelki, a ich długość powinna umożliwić swobodne wkładanie i zdejmowanie, jednocześnie zapewniając jak najlepsze przyleganie tornistra do pleców. Należy oczywiście nosić go na obu ramionach, a dodatkowo zalecane jest także zapięcie spinające szelki z przodu klatki piersiowej - przypomina kierownik Stylińska. - Ponadto, aby zapobiegać dysfunkcjom układu ruchu, oprócz prawidłowo dobranego i spakowanego tornistra, należy zapewnić uczniom odpowiednią aktywność fizyczną, a także właściwe stanowisko do nauki. Zarówno w szkole, jak i w domu ważne jest wyrobienie zdrowych i odpowiednich nawyków umożliwiających zachowanie symetrii ciała przy wykonywaniu czynności ruchowych i statycznych, np. przy oglądaniu telewizji, pracy z komputerem lub odrabianiu lekcji – dodaje kierownik Sekcji Higieny Dzieci i Młodzieży z kraśnickiej PSSE.

Zgodnie z przepisami dyrektorzy szkół zgodnie z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach (Dz. U. z 2003 r., Nr 6, poz. 69 ze zm.) mają obowiązek zapewnić w pomieszczeniach szkoły wszystkim uczniom możliwość pozostawienia części podręczników i przyborów szkolnych. Konieczne jest również kontrolowanie przez rodziców zawartości tornistra, aby zapobiec zabieraniu przez uczniów zbędnych rzeczy.